Kino to kino, dom to dom - określenie "kino domowe" nie wydaje się więc najszczęśliwsze, bo chce pogodzić przecież dwa fundamentalnie różne sposoby spędzania czasu: odpoczynek i rozrywkę. Jednak w czasach, gdy żyjemy bardzo szybko i wymagamy mocnych, skondensowanych wrażeń, chcemy spędzać czas w sposób niestandardowy - mieć kino w domu. I nie chodzi o magnetowid, 21 calowy telewizor i kasetę VHS z wypożyczalni, ale o spektakularne wydarzenia - chcemy ich doznać nie wstając z ulubionego fotela.
Zapotrzebowanie na domowe systemy audio-wizualne nie jest więc niczym niezwykłym, rzecz tylko w tym by maksymalnie wykorzystać możliwości poszczególnych komponentów a nawet kabli i otrzymać uniwersalny i łatwy w obsłudze komplet. Czy nie wystarczy kupienie sprzętu i kolumn u fachowców? Z całą pewnością nie, ilość kombinacji podłączeniowych, ustawień parametrów czy wreszcie rozstawienia kolumn sięga setek, początkujący fan kina w domu nie ma szans optymalnie ich wykorzystać. A najlepiej, jeśli taki system zostanie najpierw wymyślony w oparciu o warunki akustyczne i wymagania użytkownika. Krótko mówiąc potrzebny jest fachowiec.
Obraz
Decyzja o zakupie urządzenia odtwarzająca obraz jest kluczowa. Należy ją podjąć w pierwszej fazie planowania systemu. Wybrane urządzenie powinno z grubsza korespondować jakością z elektroniką. Istotne jest także uwzględnienie warunków lokalowych - tam gdzie można ustawić ogromny telewizor nie zawsze da się zainstalować projektor.
Telewizor
Poczciwy telewizor jest wciąż znakomitym źródłem obrazu. Wiadomo, że jest zazwyczaj niezawodny, wygodny w obsłudze i wyposażony w gniazda pozwalające na pracę w dużych zestawach. W dodatku współczesne metody budowania kineskopów i "zagęszczania" wyświetlanych obrazów pozwalają na uzyskanie bardzo dobrej jakości. Telewizor ma jednak wady, dla niektórych niemożliwe do zaakceptowania. Pierwszą są rozmiary. Duży, 32- 33- czy 36 calowy odbiornik zajmuje masę miejsca, a ponadto jest ciężki. Oprócz tego znane nam wszystkim odbiorniki dysponują formatem ekranu 4:3 (stosunek szerokości do wysokości), takie rozmiary trzeba dziś uznać za tradycyjne, a może nawet za przestarzałe. W sprzedaży jest coraz więcej urządzeń z kineskopami 16:9. Praktycznie wszystkie realizowane współcześnie filmy nagrywane są szerokoekranową techniką, choć, jeśli chcemy być dokładni, nie w proporcjach 16:9.
Ekrany plazmowe
Innym rozwiązaniem jest zastosowanie popularnej "plazmy". Monitory plazmowe mają również ograniczenia. Przede wszystkim rozmiar - przekątna 60 cali to wszystko, na co mogą sobie dziś pozwolić producenci. W dodatku 60-cio calowy ekran oznacza bardzo wysokie koszty wykonania. Za standardowe należy uznać rozmiary 50 i 42 cale.
Plazmy są monitorami, co oznacza, że trzeba do nich dostarczyć zdekodowane sygnały wizyjne. Potrzebujemy więc tunera by oglądać zwyczajne programy telewizyjne. Zazwyczaj producenci oferują urządzenia tej samej marki, co plazma, najpopularniejszym rozwiązaniem jest jednak użycie odbiornika zawartego w magnetowidzie, rekorderze DVD czy po prostu skorzystanie z tunera satelitarnego.
Projektory
Najbardziej dojrzałym rozwiązaniem do uzyskania wizji w domowym kinie jest użycie projektora, czyli urządzenia, które z kilku metrów rzuca obraz na specjalną powierzchnię, czyli ekran. Projektory wymagają bardzo starannej instalacji, ale uzyskiwany obraz charakteryzuje się doskonałą jakością oraz znaczną przekątną (ponad 200 cali).
Znane są trzy standardowe metody wyświetlania: analogowa CRT i dwie cyfrowe, LCD i DLP. Pierwszy sposób polega na precyzyjnej instalacji trzech dział (lamp) w odpowiedniej odległości od ekranu. Każda z lamp emituje jeden kolor podstawowy, czerwony, niebieski lub zielony. Właściwe dobranie proporcji (i wysterowanie dział) odbywa się na podstawie sygnału z odtwarzacza DVD, kamery czy tunera telewizyjnego. Wizja ze źródła dociera do projektora CRT w postaci analogowej i aż do chwili emisji nie jest zamieniana na postać cyfrową.
Przeciwieństwem CRT są projektory LCD, zaprojektowane z myślą o osiągnięciu bardzo dużej jasności, łatwości instalacji i prostocie obsługi. LCD są dziś najtańszymi rzutnikami na rynku, pozwalają na oglądanie nawet w słoneczny dzień. Jednak jakości barw wiele można zarzucić, a poziom czerni jest nieporównywalnie niski z możliwościami CRT. LCD niechętnie stosowane są w zaawansowanych systemach kina domowego, sprawdzają się jednak idealnie w zastosowaniach multimedialnych.
Najpopularniejszą i najnowocześniejszą techniką wyświetlania jest obecnie DLP. Projektory DLP są bardzo łatwe w instalacji i strojeniu, a nowa generacja układów DMD pozwala śmiało konkurować z CRT pod względem jakości. Przełomowym momentem w karierze DLP był początek 2002 roku, kiedy to w TI wprowadził do sprzedaży układ HD1 z matrycą 16:9 o rozdzielczości 1280 na 720 pikseli, której parametry pozwoliły na uzyskanie doskonałych barw i głębi czerni. Gdy tylko na rynku pojawiło się kilka projektorów z HD1 okazało się, że gotowy jest chip HD2, o lepszych parametrach, ale także... tańszy! Wydaje się, że od projektorów DLP w kinie domowym nie ma już odwrotu.
Do uzyskania dobrego obrazu konieczne jest właściwe dobranie trzech podstawowych elementów: źródła (najczęściej DVD), projektora i ekranu. Ten ostatni element jest powszechnie lekceważony przez instalatorów. To wielki błąd, bo kiepski ekran nie pozwoli na wykorzystanie potencjału drzemiącego w najlepszych nawet urządzeniach.
Ekrany
Ekran jest zazwyczaj wykonany z płata specjalnie impregnowanego materiału lub tworzywa sztucznego. Rzutnik może wyświetlać obrazy na ekran od przodu (projekcja przednia - standardowe rozwiązanie kina domowego) lub od tyłu (tylna projekcja).
Rodzaje ekranów do domowych kin możemy podzielić wielorako, pod względem funkcjonalności, jakości oraz gabarytów.
Ekrany mogą być duże lub małe, w formacie, przystosowane do formatu 16:9 lub 4:3. Rozmiar również jest parametrem mającym ogromny wpływ na cenę.
Ekrany charakteryzują się wieloma parametrami mogącymi mieć wpływ na jakość odtwarzania. Podstawowym wydaje się "gain" oznaczający stopień odbicia światła, pozwalający więc tak dobrać rodzaj powierzchni by najlepiej współpracowała z projektorem. Gain na poziomie 1 oznacza, że powierzchnia w identyczny sposób oddaje docierające światło. Gain 1,5 symbolizuje, że promienie "wychodzące" ogniskowane są w sposób dającemu ludzkiej percepcji złudzenie wzmocnienia (światło nie jest wzmacniane przez powierzchnię ekranu, tego określenia możemy więc używać jedynie w cudzysłowie). Wzorcowy poziom 1 ustalono w posługując się specjalnym pomiarem natężenia światła (właściwa powierzchnia) zogniskowanego na bloku kredy.
Gain jest tylko jednym z wielu parametrów potrzebnych do właściwego dopasowania torów wizyjnych, elementów takich jest wiele, wszystkie trzeba przeanalizować w odniesieniu do konkretnego modelu projektora i wymaganej wielkości obrazu.
Elektronika i głośnik
 W systemie zakłada się użycie źródła dźwięku i obrazu odpowiedniej jakości (najczęściej odtwarzacza DVD), urządzenia dekodującego i wzmacniającego dźwięk (wielokanałowego wzmacniacza lub amplitunera AV) oraz pięciu lub siedmiu głośników (w zależności od rodzaju systemu 5.1 lub 7.1) wspomaganych aktywną kolumną niskotonową.
Taki system doskonale nadaje się nie tylko do oglądania filmów, ale również do słuchania muzyki. Co prawda ilość koncertów dostępnych na płytach DVD rośnie lawinowo, jednak przeznaczenie wielokanałowego systemu odnosi się także do odtwarzania zwykłych płyt CD. Nowoczesne urządzenia wielokanałowe potrafią bowiem doskonale wykorzystać stereofoniczny sygnał dekodując go w ten sposób, że efekt przypomina najprawdziwsze systemy cyfrowego dekodowania.
Okablowanie
Naturalnie potrzebujemy przewody od amplitunera wzmacniającego dźwięk do każdej z kolumn - w tym celu konieczne jest użycie kabli o jakości zależnej od elementów użytych w systemie kina domowego. Nie wolno zapomnieć o przewodzie dostarczającym sygnał liniowy do aktywnego modułu niskotonowego.
|
